Beeldend werken, werkt vaak helend

Zo simpel is het voor mij.

Wanneer ik aan iets werk, gewoon voor mezelf en voor de leuk ( jeweetwel, eventjes iets dat niets te maken heeft met een opdracht of richtlijnen van een klant) dan voel ik diep van binnen vaak iets verschuiven. Alsof er een knopje wordt omgedraaid, en poef: een andere vorm van creativiteit neemt het heel voorzichtig van me over.

Een soort overlevingsmodus, maar dan voor een tekening

Op zo’n moment maak ik gewoon iets waarvan ik dan wel zie hoe het uitpakt.
Wat ik creëer is niet perse mooi of perfect of ‘volgens de regels’ (voor zover die er zijn), en dat hoeft ook niet.
Sterker nog: soms is het juist beter om iets te maken dat helemaal niet lekker loopt, of zelfs nergens meer op lijkt. Want dan trigger je die ‘andere’ creativiteit: een gekke, vrije vorm die direct in een soort oplossingsgerichte overlevingsmodus lijkt over te gaan. Wanneer ik in zo’n fase zit komen er vragen in me op als: ‘Hoe kan ik dit werk nog redden? Waar kan ik het verbeteren? Welke kleur moet erbij, of wat moet er weg? Kan ik nog een andere richting proberen? Wat als ik dit met dat materiaal eens mix? Enzovoort...'

Foutjes zijn leuk!

En dan begint het experimenteren en komen er vele pogingen om het werk te verbeteren. Ik haal dingen weg, voor zover het materiaal dat toelaat, en probeer andere kleuren en andere mediums. Soms pak ik er simpelweg van dat goedkope tape of printpapier bij, beschilder het, en plak het over de ‘fout' heen als een collage. Soms pak ik een dekkende verf en gebruik ik het als een soort Tipp-Ex en zoek ik naar uitwegen waarbij het werk soms compleet naar de knoppen gaat omdat er eigenlijk al te veel laagjes op het papier zijn ontstaan.

Maak gewoon wat lelijks

Maar het geeft allemaal niet. Het is, op een gekke manier belonend wanneer je plots toch nog iets nieuws ontdekt zoals te gekke textuurtjes of een mooi ‘effect' dat je nog niet eerder was opgevallen. En op deze manier bouw je verder. Eigenlijk laat je je grenzen vallen en creëer je je eigen uitdaging, wetende dat je het voor jezelf doet en dat de rest van de wereld er lekker niets van hoeft te zien. Je hebt niemand die over je schouder meekijkt, en dat gevoel is zowel rustgevend als bevrijdend. Zeker in deze drukke en bewogen tijden.
Ik zie dit soort momenten (al zijn ze helaas een beetje te sporadisch) als een cadeautje aan mezelf. En het helpt me wanneer ik het gevoel heb vast te zitten in mijn hoofd en met mijn werk. Dus: gewoon iets lelijks maken en kijken of ik mijn creativiteit weer op het juiste spoor kan krijgen, doet vaak wonderen. Het is zelfs mogelijk dat het uiteindelijk alsnog in de prullenbak belandt. En dat is ook goed. ‘Lukken' is geen must.

Gemakzucht

Het is eigenlijk best interessant hoe het creatieve brein zich op zo'n moment ontwikkelt. Zeker in een tijd waarin we ons door Artificial Intelligence (of A.I.) steeds dommer laten worden.
En ik leg expres de nadruk op ‘laten’, want we laten het toe, vind ik.
Om me heen zie ik steeds meer mensen die me lief zijn, en die ik als intelligent beschouw, maar die er steeds vaker met een zekere gemakzucht gebruik van maken, zelfs voor creatieve dingen. En ik vind het zo ontzettend zonde en nutteloos. Maar als ik er wat van zeg, krijg je te horen ‘Je kunt het niet tegenhouden.’
Misschien niet. Maar je kan natuurlijk wel zelf blijven denken.
Tuurlijk begrijp ik tijdsdruk en zie ik er de gemakken en soms ook wel de voordelen van. Ik heb het tijden geleden geprobeerd voor mijn Engelse vertalingen en voor wat hulp bij mijn grammatica (leestekens enzo). Maar op creatief gebied vertik ik het. En weet je wat? … Die vertalingen waren wel ’slick’, maar ze klonken niet als mij, en ik miste  mijn kenmerkende foutjes en kromme zinnen. Tja... 😜 

Een zekere weerzin

Helaas… Mijn weerzin voor het gebruiken van A.I. in het gewone leven wordt met de dag groter, zeker als ik kijk naar de impact die het op onze aardbol en gemeenschappen heeft (stroom, water en ingepikte natuur). En dan hebben we het nog niet over de impact op ons brein. 
Voor visuele inspiratie en voor mijn eigen illustratiewerk, heb ik het nooit gebruikt en dat zal ik ook absoluut nooit gaan doen.
Wat een ander doet moet hij/zij/het zelf maar weten, maar slim vind ik het niet.

Terug naar mijn oorspronkelijke boodschap

Wat ik vooral wil blijven doen, is mezelf blijven stimuleren om alles zélf te maken, zélf te schrijven, zélf na te blijven denken en zélf iets te verzinnen zonder kunstmatige hulp die me alles uit mijn handen neemt. Ik wil creatieve fouten kunnen maken, en mijn brein scherp kunnen houden zodat ik blijf leren. Want mijn brein is mijn alles, en het is wie ik ben.

En als je eens even vast zit? Grijp dan dus naar iets creatiefs (en niet Google of A.I). Pak een pen en schrijf iets geks, pak een potlood en teken iets lelijks. Het maakt niet uit. Maar stimuleer jezelf. Zo blijf je in vorm. 

Hoe zit het met jouw creativiteit?

Liefs,